شکلات یکی از خوشطعمترین خوراکیهایی است که بشریت تا کنون ساخته است. هر روزه مقدار بسیار زیادی از شکلات تلخ، شیرین، فندقی و دیگر انواع شکلات در سراسر جهان تولید و مصرف میشوند. چرا که همه افراد از کوچک تا بزرگ عاشق شکلات هستند. در این میان شکلات تلخ به دلیل خواص زیادی که برای سلامتی دارد، بیشتر از سایر انواع شکلات موردتوجه قرار گرفته است. در این مقاله قصد داریم خواص شکلات تلخ را به شما معرفی کنیم و بگوییم که چه افرادی میتوانند از مزایای شکلات تلخ بهرهمند شود و چه کسانی نباید شکلات تلخ بخورند. تا انتهای این مقاله با ما همراه باشید.
شکلات تلخ چیست
یکی از انواع مفید و سالم شکلات، شکلات تلخ است. شکلات تلخ از کاکائو جامد، کره کاکائو و شکر درست میشود و درصد خلوص بالایی دارد. این شکلات که به نامهای شکلات تختهای یا شکلات سیاه هم شناخته میشود، فواید زیادی برای سلامتی دارد و برای شیرین پزی یا بهعنوان میانوعده استفاده میشود.
خواص شکلات تلخ
شکلات تلخ سرشار از ترکیبات آلی است که نظر بیولوژیکی فعال هستند و بهعنوان آنتیاکسیدان عمل میکنند. این ترکیبات شامل پلیفنولها، فلاونولها، کاتچینها و… هستند که برای سلامتی ما فواید زیادی دارند. به طور مثال پلیفنولها باعث کاهش برخی از اشکال کلسترول LDL یا کلسترول بد میشوند. در ادامه خواص شکلات تلخ را با هم بررسی میکنیم.

1- شکلات تلخ برای قند خون
گفته میشود که فلاونولهای موجود در کاکائو، میتوانند حساسیت سلولهای بدن را به انسولین بیشتر کنند. درنتیجه نحوه متابولیسم گلوکز در بدن بهبود پیدا میکند و مقاومت به انسولین کمتر میشود؛ بنابراین خوردن شکلات در درازمدت میتواند به کنترل سطح قند خون کمک کند و خطر ابتلا به دیابت را کاهش دهد.
2- شکلات تلخ برای کبد چرب
استرس اکسیداتیو (عدم تعادل بین رادیکالهای آزاد و آنتیاکسیدانها) و التهاب دو عامل مهمی هستند که هنگام ابتلا به کبد چرب غیرالکلی دیده میشوند و میتوانند منجر به نارسایی کبدی شوند. مصرف شکلات تلخ میتواند استرس اکسیداتیو و التهاب کبدی را کاهش بدهد و پیشرفت بیماری را متوقف کند. به همین دلیل خوردن شکلات تلخ برای کبد چرب مفید است و افراد مبتلا به این عارضه میتوانند بعد از خوردن غذا، بهجای دسرهای شیرین کمی شکلات تلخ میل کنند. پس اگر شما هم به کبد چرب مبتلا هستید، میتوانید از متخصص تغذیه خود درخواست کنید که شکلات تلخ را هم در رژیم غذایی برای کبد چرب شما بگنجاند.
3- شکلات تلخ و دیابت
بیماری دیابت با دو عامل قند خون و مقاومت به انسولین در ارتباط است. در این بیماری بدن در تولید انسولین یا در استفاده از انسولین تولید شده دچار مشکل میشود. در نتیجه میزان قند خون در این افراد معمولاً بالا است. خوردن شکلات تلخ میتواند مقاومت به انسولین را کمتر کند در نتیجه سطح قند خون ناشتا را نیز کاهش دهد. از سوی دیگر، شکلات تلخی که قند کمی دارد، میتواند میانوعده مناسبی هم برای بیماران مبتلا به دیابت باشد. اما باید بهاندازه مصرف شود تا شکر موجود در آن مشکلی برای بیماران مبتلا به دیابت ایجاد نکند. حتی پیشنهاد ما به شما این است که برای خوردن شکلات تلخ با یک متخصص تغذیه مشورت کنید تا مقدار مناسبی از آن را میل کنید.

4- شکلات تلخ و فشار خون
همانطور که پیشتر هم گفتیم، شکلات تلخ حاوی ترکیباتی به نام فلاونوئید است. فلاونوئیدهای موجود در شکلات تلخ میتوانند پوشش سرخرگها (اندوتلیوم) را تحریک کنند تا مادهای به نام اکسید نیتریک را تولید کند. اکسید نیتریک مقاومت شریانها را در برابر جریان خون کمتر میکند و باعث کاهش فشارخون میشود. در این راستا یک مطالعه در سال 2017 انجام شده است که نشان داده است شکلات غنی از فلاونول است و مصرف روزانه آن باعث کاهش فشار خون شده و با کاهش حوادث قلبی عروقی و مرگ مرتبط است. البته لازم به یادآوری است که این تاثیر معمولا خفیف است و قابل مقایسه با تاثیر داروها و روشهای درمانی تخصصی نیست.
5- شکلات تلخ در بارداری
شکلات جز خوراکیهایی است که خوردن آن در دوران بارداری مجاز است. در حقیقت خوردن شکلات تلخ در این دوران میتواند حتی مفید باشد و باعث بهبود عملکرد رگهای خونی، کاهش التهاب و کاهش سطح کلسترول خون شود. بهبود خلقوخو هم یکی دیگر از فواید خوردن شکلات تلخ در بارداری است. اما باوجود مزایای گفته شده، خوردن شکلات تلخ در بارداری باید بااحتیاط و بهاندازه باشد. زیرا شکلات حاوی شکر و کافئین است و خوردن بیش از حد شکلات در این دوران میتواند باعث تحریک زایمان زودرس و سقطجنین شود و حتی باعث شود که نوزاد هنگام تولد وزن کمی داشته باشد.
6- شکلات تلخ و لاغری شکم
همانطور که پیشتر توضیح دادیم، خوردن شکلات تلخ حساسیت به انسولین را بهبود میبخشد و باعث کاهش اشتها میشود. بهاینترتیب، خوردن شکلات میتواند باعث شود که شما غذای کمتری را میل کنید و کالری کمتری را هم دریافت کنید. در نتیجه میتوانیم نتیجهگیری کنیم که خوردن شکلات تلخ و لاغری شکم مرتبط هستند؛ بنابراین با خوردن شکلاتهایی که کالری و چربی کمی دارند، میتوانید روند لاغری و کاهش وزن خود را راحتتر طی کنید.

7- شکلات تلخ و اعصاب
تابهحال به این نکته توجه کردهاید که خوردن شکلات چقدر لذتبخش است و چقدر احساس خوبی به شما میدهد؟ خبر خوب این است که برای احساس خوبی که بعد از خوردن شکلات به شما دست میدهد یک دلیل علمی وجود دارد. منشأ این احساس خوب ترکیباتی هستند که به آنها پلیفنول میگوییم. پلیفنولها آنتیاکسیدانهایی هستند که سطح هورمون استرس (کورتیزول) را کاهش میدهند؛ بنابراین خوردن شکلات میتواند خلقوخوی شما را بهتر میکند.
برای اثبات این ادعا یک مطالعه در ژانویه 2022 منتشر شده است که نشان میدهد افرادی که روزانه شکلات تلخ 85 درصد میخورند، خلق و خوی بهتری نسبت به افرادی دارند که شکلات شیرین یا میخورند یا اصلا شکلات نمیخورند.
8- شکلات تلخ و زود انزالی
شکلات نوعی ویاگرای طبیعی محسوب میشود. خوردن شکلات گردش خون را بهبود میبخشد و تأثیر مثبتی برای عملکرد جنسی دارد. با بهبود گردش خون، فشارخون کاهش پیدا میکند و برانگیختگی جنسی بیشتر میشود. همچنین، شکلات تلخ سرشار از آنتیاکسیدان است که باعث کاهش اندورفین و کاهش استرس میشود. کاهش اضطراب تأثیر مثبتی روی انزال دارد و در برطرفکردن زودانزالی به شما کمک میکند.
9- شکلات تلخ و کم کاری تیروئید
ازآنجاییکه شکلات تلخ حاوی مقادیر زیادی آنتیاکسیدان و مواد معدنی است، خوردن آن برای افراد مبتلا به کمکاری تیروئید و دیگر بیماریهای مربوط به تیروئید مفید است.
- آنتیاکسیدانهای موجود در شکلات با رادیکالهای آزادی که در نتیجه سموم و استرس تولید شدهاند مقابله میکند و از سلولهای تیروئید محافظت میکند.
- همچنین، این آنتیاکسیدانها التهاب ناشی از بیماریهای خودایمنی که باعث کمکاری تیروئید میشوند را نیز کاهش میدهند.
- شکلات تلخ حاوی مواد معدنی زیادی از جمله منیزیم، مس، سلنیوم و روی است که همگی برای تولید هورمون تیروئید مهم هستند.
- کمبود آهن در بدن با کمکاری تیروئید مرتبط است. ازآنجاییکه شکلات حاوی آهن است، خوردن آن میتواند به تأمین آهن موردنیاز بدن کمک کند.
- افراد مبتلا به کمکاری تیروئید اغلب دچار خستگی و افسردگی هستند. کافئین و دیگر ترکیبات موجود در شکلات تلخ میتواند به بهبود انرژی و بهبود خلقوخوی این افراد کمک کند.

10- خواص شکلات تلخ برای مردان
شکلات تلخ برای مردان خواص زیادی دارد. یکی از مهمترین خواص شکلات تلخ برای مردان، تأثیر مثبت آن بر زودانزالی است. خوردن شکلات میتواند برانگیختگی جنسی را در مردان بیشتر کند و با کاهش اضطراب آنها، انزال را به تأخیر بیندازد. همچنین لازم به ذکر است که شکلات تلخ سرشار از آنتیاکسیدان و حاوی ال آرژنین است که با بهبود تعداد و تحرک اسپرم مرتبط هستند. دیگر خواص شکلات تلخ برای مردان عبارتاند از:
- کاهش کلسترول
- رفع فشارخون بالا
- کاهش خطر بیماریهای قلبی
- محافظت از پوست در برابر اشعههای نور خورشید
- تقویت سیستم ایمنی بدن
- بهبود حافظه
11- خواص شکلات تلخ برای زنان
خوردن شکلات تلخ برای زنان هم فواید زیادی دارد. برخی از این فواید عبارتاند از:
- بهبود عملکرد مغز
- تقویت استخوانها
- بهبود سلامت قلب
- کاهش استرس
- بهبود خلقوخو
- بهترشدن پوست
- تقویت رشد موها

12- خواص شکلات تلخ 100 درصد
شکلات تلخ 100 درصد خالصترین نوع شکلات است. این شکلات به طور کامل از دانههای کاکائو درست شده است و طعم بسیار تلخی دارد. به همین دلیل ممکن است افراد زیادی نتوانند آن را بخورند. این شکلات حاوی مقدار زیادی آنتی اکسیدان است به همین دلیل خوردن آن فواید زیادی برای سلامتی دارد و میتواند از بروز بیماریهای مزمن جلوگیری کند. شکلات تلخ 100 درصد سرشار از مواد مغذی است و اگر شما جز افرادی هستید که سلامتی برایتان مهمترین چیز است، نباید از خوردن آن غافل شوید.
13- خاصیت شکلات تلخ 85 درصد
شکلات تلخ 85 همچنان طعم قوی و تلخی دارد اما شدت تلخی آن به اندازه شکلات 100 درصد نیست. این شکلات حاوی مقداری شکر است. شکلات تلخ 85 درصد حاوی فلاونوئیدها و آنتیاکسیدانهای مفید است که سلامت قلب و سلامت عمومی شما را بهبود میبخشد. این شکلات برای درست کردن دسرها و شیرینیها استفاده میشود و طعم بی نظیری به آنها میبخشد.
14- خواص شکلات تلخ 78 درصد
شکلات تلخ 78 درصد نسبت به انواع قبلی که معرفی کردیم شکر و کره شکلات بیشتری دارد. در نتیجه کالری آن نیز بیشتر است. این شکلات نیز مزایای زیادی برای سلامتی دارد اما به دلیل این که شکر و چربی آن نسبت به شکلاتهای خالص بیشتر است، بهتر است در خوردن شکلات تلخ 78 درصد زیاده روی نکنید.
15 خواص شکلات تلخ 84 درصد
شکلات تلخ 84 درصد سرشار از آنتی اکسیدان است و مواد مغذی زیادی مانند آهن، منیزیم و روی است. فلاونول موجود در این شکلات برای سلامت قلب مفید است و خوردن مقادیر متوسطی از آن عملکرد قلب را بهبود میبخشد.

بهترین زمان خوردن شکلات تلخ برای زود انزالی
برای این که از خواص شکلات تلخ برای زود انزالی بهرهمند شوید، شما باید آن را در زمان مناسبی میل کنید. چرا که با خوردن زودهنگام شکلات، این ویاگرای طبیعی تأثیر خود را از دست میدهد و در زمان برقراری رابطه شما متوجه تفاوت خاصی نمیشوید. از سوی دیگر خوردن آن بلافاصله قبل از برقراری رابطه جنسی نیز فایدهای ندارد. زیرا ترکیبات موجود در شکلات برای تأثیرگذاری به کمی زمان نیاز دارند.
در حقیقت تأثیر شکلات تلخ از 30 دقیقه بعد از خوردن آن شروع میشود و 1 ساعت بعد از مصرف به اوج خود میرسد. میزان ماندگاری این تأثیر به عوامل مختلفی بستگی دارد میتوانیم انتظار داشته باشیم که این تأثیر تا 3 ساعت ماندگار باشد. بهاینترتیب بهترین زمان خوردن شکلات تلخ برای زود انزالی حدوداً 30 دقیقه تا 1 ساعت قبل از شروع رابطه است.
چه کسانی نباید شکلات تلخ بخورند
باوجوداینکه شکلات تلخ حاوی آنتیاکسیدانها و مواد معدنی مفیدی است، اما این خوراکی خوشطعم معمولاً قند و چربی زیادی دارد که باعث میشود کالری بالایی داشته باشد. همچنین این شکلات حاوی مقدار چربی اشباع ناسالم است. همچنین برخی از مطالعات انجام شده نشان دادهاند که شکلات تلخ حاوی سرب و کادمیوم است. علت این موضوع این است که سرب و کادمیوم به طور طبیعی در کاکائو وجود دارند و حذف آن برای کارخانههای تولیدکننده شکلات تلخ چالشبرانگیز است. بنابراین شما باید شکلات تلخ را بهاندازه میل کنید و از خوردن بیش از حد آن پرهیز کنید.
همچنین تمامی شکلاتهای تلخ حاوی مقداری کافئین و نوعی محرک به نام تئو برومین هستند و ازآنجاییکه برخی از افراد نسبت به کافئین حساسیت بیشتری دارند، خوردن بیش از حد شکلات، میتواند باعث مشکلاتی مانند بیخوابی، اضطراب و بیقراری شود.
شکلات تلخ و تپش قلب
خوردن مقادیر متوسط و کم شکلات باعث بهبود جریان خون و کاهش فشارخون میشود و خطر بروز مشکلات قلبی را کمتر میکند. اما باید بدانید که شکلات ترکیباتی به نام تئو برومین دارد که ضربان قلب را افزایش میدهد. کافئین موجود در شکلات نیز در کنار تئو برومین باعث میشود که با زیادهروی در خوردن شکلات، دچار تپش قلب شوید.

شکلات تلخ و رفلاکس معده
کافئین و دیگر ترکیبات شیمیایی موجود در شکلات مانند تئو برومین باعث افزایش ترشح اسید معده میشوند و باعث رفلاکس معده میشوند. درنتیجه افرادی که ناراحتی معده دارند و با مشکلاتی مانند رفلاکس معده دستوپنجه نرم میکنند، باید مصرف شکلات را به حداقل برسانند و از آن اجتناب کنند.
شکلات تلخ برای لاغری
همانطور که پیشتر بررسی کردیم، خوردن شکلات تلخ فواید زیادی دارد. یکی از این فواید ایجاد احساس سیری و کاهش اشتها است. خوردن شکلات تلخ میتواند میل به خوردن غذاهای شیرین، شور یا چرب را کمتر کند و باعث احساس سیری شود. به همین دلیل برخی از افراد معتقدند که خوردن شکلات تلخ حدوداً 20 دقیقه قبل از غذا میتواند باعث احساس سیری شود و کالری دریافتی شما را کاهش دهد. همچنین شکلات میتواند حساسیت به انسولین را بهبود بخشد و نحوه متابولیسم گلوکز را بهتر کند. در نتیجه خوردن شکلات تلخ میتواند برای لاغری و کاهش وزن موثر باشد.
شکلات تلخ برای لاغری باید چند درصد باشد
زمانی که هدف شما لاغری و کاهش وزن است، شما باید شکلات باکیفیتی انتخاب کنید که بدون پالم و مواد مصنوعی باشد و تاحدامکان شکر کمتری داشته باشد. معمولاً توصیه میشود برای لاغری شکلات تلخ 70 یا خالصتر (70 درصد به بالا) میل کنید.
شکلات تلخ در رژیم کتوژنیک
در رژیم کتوژنیک کربوهیدارتی که شما میتوانید در طول روز میل کنید بهشدت محدود میشود. شما میتوانید با خرید رژیم کتوژنیک همچنان از کربوهیدرات استفاده کنید. اما شرطی که وجود دارد این است که کالری مصرف شما از مقدار کالری مجاز تعیین شده بیشتر نشود. برای این کار شما میتوانید از یک متخصص تغذیه کمک بگیرید تا مقدار مشخصی برای کربوهیدارتها و شکلاتی که میتوانید میل کنید تعیین کند. این مقدار معمولاً حدود 28 گرم است. همچنین شما باید از شکلاتهایی استفاده کنید که درصد خلوص کاکائوی آنها بالای 70 درصد باشد.
شکلات تلخ چند درصد برای دیابت خوب است
درصد شکلات تلخ برای افراد مبتلا به دیابت نیز مشابه درصد مناسب شکلات در رژیم کتوژنتیک است. برای افراد مبتلا به دیابت هم توصیه میشود شکلاتی با درصد خلوص 70 درصد میل کنند.

کالری شکلات تلخ
اگر شکلات تلخی که میخرید باکیفیت باشد و درصد کاکائو آن بالا باشد، کاملاً مغذی است و ارزش غذایی بالایی دارد. 100 گرم شکلات تلخ با درصد خلوص 70 تا 85 درصد، 598 کیلوکالری انرژی دارد. این شکلات حاوی مقدار قابل توجهی آهن، منیزیم، مس ، پتاسیم، فسفر، روی و سلنیوم است. اسیدهای چرب موجود در شکلات تلخ نیز معمولا از نوع چربی سالم و مفید هستند و عمدتا شامل اسید اولئیک هستند. این ماده خوش طعم مقداری کافئین هم دارد. البته به این نکته توجه کنید که 100 گرم شکلات تلخ مقدار زیادی است و شما نباید تمام آن را در یک روز میل کنید!
جدول کالری شکلات تلخ
به نقل از سایت وزارت کشاورزی ایالات متحده آمریکا 100 ارزش غذایی گرم شکلات تلخ 70 تا 85 درصد به شرح زیر است:
| جدول کالری شکلات تلخ | |
| انرژی (کالری) | 598 کیلوکالری |
| پروتئین | 7.79 گرم |
| چربی | 42.6 گرم |
| کربوهیدرات | 45.9 گرم |
| فیبر | 10.9 گرم |
| قند | 24 گرم |
| کلسیم | 73 میلیگرم |
| آهن | 11.9 میلیگرم |
| منیزیم | 228 میلیگرم |
| فسفر | 308 میلیگرم |
| پتاسیم | 715 میلیگرم |
| زینک | 3.31 میلیگرم |
طرز تهیه شکلات تلخ
راحتترین و سریعترین روش برای دسترسی به شکلات تلخ این است که شکلات تلخ با درصد مد نظرتان را از فروشگاههای معتبر خریداری کنید. اما شما میتوانید خودتان هم در منزل شکلات تلخ درست کنید. روشهای مختلفی برای تهیه شکلات تلخ در منزل وجود دارد.
یکی از سادهترین این روشها استفاده از پودر و کره کاکائو، نمک، پودر وانیل و استویا است. برای درستکردن شکلات تلخ در منزل یک فنجان کره کاکائو را به روش بن ماری ذوب کنید. سپس یک فنجان پودر کاکائو به کره ذوب شده اضافه کنید. در همین حال وانیل و طعمدهندههایی که دوست دارید را نیز به شکلات اضافه کنید. برای شیرینکردن این شکلات از شیرینکننده رژیمی استویا استفاده کنید. بعدازاین که مواد را بهخوبی با هم ترکیب کردید، آن را در قالب بریزید و آن را به مدت یک ساعت در یخچال بگذارید تا سفت شود.
جمع بندی
شکلات تلخ سرشار از آنتیاکسیدان و مواد معدنی مفیدی است که همگی برای سلامتی ما مفید هستند. بهبود سلامت قلب، کنترل قند خون، بهبود کمکاری تیروئید، بهبود خلقوخو و کاهش فشارخون برخی از خواص مهم شکلات تلخ هستند. خوردن شکلات تلخ برای لاغری نیز فواید زیادی دارد و باعث کاهش اشتها و کاهش قند خون میشود. برای بهرهمندشدن از مزایای شکلات تلخ توصیه میشود که از شکلاتهایی با درصد خلوص بالای 70 درصد استفاده کنید. شما میتوانید این شکلاتها را از مغازهها و فروشگاههای معتبر بخرید اما طرز تهیه شکلات تلخ نیز بسیار ساده است و شما میتوانید آن را در منرل هم درست کنید.
دکتر خورشیدی
سوالات متداول
شکلات تلخ برای چی خوبه؟
خوردن شکلات تلخ برای سلامتی قلب، کاهش استرس، کاهش التهاب، سلامت پوست، کاهش وزن، درمان کمخونی، بهبود بینایی، حذف رادیکالهای آزاد بدن و درمان زودانزالی مفید است.
شکلات تلخ چند درصد خوبه؟
هرقدر درصد خلوص شکلات یا درصد کاکائو آن بیشتر باشد، فلاونولهای موجود در آن نیز بیشتر و قند آن کمتر است؛ بنابراین به نقل از medicalnewstoday بهتر است شکلات تلخی را میل کنید که درصد کاکائو آن حداقل 70 درصد یا بیشتر باشد.
شکلات تلخ کافئین دارد؟
بله. شکلات تلخ حاوی کافئین است. میزان کافئین شکلات به درصد خلوص آن مرتبط است. هرچقدر شکلات تلختر باشد کافئین آن نیز بیشتر است.
شکلات تلخ را با چی بخوریم؟
روشهای مختلفی برای خوردن شکلات تلخ و اضافهکردن آن به رژیم غذایی وجود دارد. به طور مثال شما میتوانید 1 تا 2 قاشق غذا خوری شکلات تلخ ذوب شده را روی بلغور جو دوسر، ماست یا میوه تازه بریزید و یک میان وعده سالم و آسان برای خود درست کنید. همچنین میتوانید چند تکه کوچک شکلات تلخ را همراه با میوه یا با آجیل میل کنید یا با آن یک دسر خوشمزه درست کنید. خشکلات تلخ با موز هم ترکیب خوشمزهای را درست میکند که قطعا برای شما لذیذ خواهد بود.
شکلات تلخ چند درصد برای لاغری
شکلاتهای تلخ با درصد 70 و بالاتر برای لاغری مفید هستند اما این شکلاتها نیز باید به اندازه و به صورت متعادل مصرف شوند.


